Histon Proteini Nedir | Histon Proteini Ne İşe Yarar? Histon Proteini Özellikleri Nedir?

0 26

Histon proteini nedir? Adından da anlaşılacağı üzere histon küçük molekülü bulunan bir protein türü olarak karşımıza çıkmaktadır. Biyoloji ve DNA’nın yapı taşlarından biri olan histon, bazı türdeki canlılarda bulunmakta olup 6 farklı türe sahiptir. Histon proteini nedir? Histon proteinleri ne işe yarar? DNA’da histon proteini kimlerde bulunur? Gelin, tüm bu sorulara birlikte yanıt verelim.

Histon Proteini Nedir Ne İşe Yarar? Kromozom Yapısına Katılan Proteinlere Ne Denir?

Histon Proteini Nedir | Histon Proteini Ne İşe Yarar? Histon Proteini Özellikleri Nedir?

Histon proteini nedir? Histon proteini DNA yapısını oluşturan kilit yapı taşlardan biridir. Bilindiği üzere bir insanın DNA’sı ortalama 2 metre uzunluğundadır. DNA’mızın 100.000’de biri ise bir hücrenin boyuna tekabül etmektedir. Böylesine uzun bir DNA’nın düzgün bir şekilde depolanabilmesi için ise, kusursuz bir paketleme sistemi benimsenmiştir.

Histon proteini ise bu kusursuz paketleme ve depolama sürecinde aktif olarak rol oynamaktadır. DNA nükleotidlerin birbirine bağlanmaları ve gerekli bilgileri taşımasıyla oluşmaktadır. Kurdele şeklinde modellemesi bulunan DNA’nın sarmal yapısının tamamında nükleotidlerin rol aldığı bilinmektedir. DNA’nın bu omurgasını oluşturan yapı fosfat grubu olup negatif yüklüdür.

DNA’nın bu denli önemli yapı taşı histon proteini nedir? DNA belirli bir süreçten geçtikten sonra o sarmal yapıyı oluşturmakta ve kromozomları sorunsuz bir şekilde taşımaktadır.

Kromozomlar aslında kromatin ipliklerinin çift olarak çekilmesi ile ortaya çıkar. Kromatin iplikleri ise histon proteinleri ve histon olmayan proteinlerin bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Kısacası histon proteini nedir denildiğinde kromozom yapısına katılan proteinler olduğu söylenebilecektir.

1- Histon Proteini Özellikleri Nelerdir? Histon Proteini Görevi Nedir?

Histon Proteini Nedir | Histon Proteini Ne İşe Yarar? Histon Proteini Özellikleri Nedir?

DNA yapısından sorumlu olan histon proteini nedir? Histon proteini 100’ü aşkın aminoasitten oluşan bir proteindir. Bir hücre içerisinde bulunan sayısız histon proteini olduğu düşünüldüğünde, aminoasit sayısının ne kadar olduğu da anlaşılabilecektir.

Bu proteini oluşturan aminoasitlerin %20’si pozitif yüklü lisin ve arjininden oluşmaktadır. Histonların yapısı her canlıda benzerlik göstermektedir. Örneğin bir bezelye ile inek DNA histonları arasında sadece 2 aminoasit farkı bulunmaktadır. Bu protein evrimi ve evrimde proteinlerin önemini gözler önüne sermektedir.

Histon proteinleri kendi içerisinde 5 farklı türe sahiptir. Bunlar H1, H2A, H3B, H3, H4 şeklindedir. İçlerinde en büyük protein türü H1’dir. Diğer 4 histon proteini türü ilk evrede, H1 türü ise yalnızca ikinci evrede dizilime dahil olur. Histon proteini nedir? DNA için yapılan dizilimin ilk evresi nükleozon oluşumudur. Her histon ikili olarak birleşecek şekilde 8 histon bir araya gelir. Aminoasit yapının  terminus kısmının sarkmasına ise histon kuyruğu adı verilmektedir. Oluşan bu nükleozom yapının giriş ve çıkışında H1 nükleozom bulunduğundan yeni bir nükleozom çekirdeği oluşturmak çok kolaydır. Bu nükleozomların yaklaşık 200 çift oluşturması ile ikinci aşamaya geçilir.

DNA ile histonlar ilk aşamada yalnızca hücre bölünmesi ve transkripsiyon sürecinde ayrılır. Bir ipin bir makaraya sarılması gibi DNA’nın nükleozonlara sarılması ile bu aşama tamamlanır. 2. Aşamada ise bir fibril yapı oluşturulur. Histon proteini nedir kısmında bahsettiğimiz H1 proteinleri altıgen bir görünüm alır. Alınan bu yapı sayesinde fibrin bir yapı oluşturularak nüklezonlar olduğundan daha fazla kısalaşma imkanı bulacaktır.

Fibrin oluşumu DNA’nın iskelet yapısına bağlandıktan sonra bir halka görünümü elde edilir. Her halka 20-100 kilobaz DNA içerirken, bu iskelette Topoizomeraz 2 enzimi aktif rol almaktadır.

Bölünmenin son evresi olan metafaz kromozomunda ise katlanmalar tamamlanarak kromatin ipliklerinin DNA’yı sarması ve kromozomları oluşturma işlemlerini tamamlaması mümkün olur. Bu kromozomlar ise hücre çekirdeklerinde saklanmaktadır. Histon proteini nedir konusunda verebileceğimiz en temel bilgiler bu şekildedir.

2- Histon Proteini Kimde Bulunur? Histon Proteini Bakteride Bulunur mu?

Histon proteini nedir ve kimde bulunur hemen buna da yanıt verelim. Genellikle ökaryot hücre grubunda bulunduğu bilinen bu protein, gerçek bakteri türleri içerisinde yer almayacaktır.

Ökaryot hücre nedir merak ediyorsanız burayı inceleyebilir, bilgi alabilirsiniz.

3- Bakteri ve Arkeler Histon Proteini Bulundurur mu?

Histon Proteini Nedir | Histon Proteini Ne İşe Yarar? Histon Proteini Özellikleri Nedir?
Histon Proteini Nedir | Histon Proteini Ne İşe Yarar? Histon Proteini Özellikleri Nedir?

Yukarıda da belirttiğimiz gibi bakterilerde histon proteini bulunmamaktadır. Arkeler ise prokaryot hücreler içerisinde bulunan canlılardır. Genel olarak arkelerin büyük bir kısmında histon proteinin yer almadığı söylenebilecektir. Ancak nadiren de olsa bir kısmında histon proteinlerine rastlandığı belirtilmektedir.

4- Histon Proteini Nedir Nerede Bulunur? Histon Proteini Prokaryotlarda Var mı?

Histon Proteini Nedir | Histon Proteini Ne İşe Yarar? Histon Proteini Özellikleri Nedir?

Histon proteinleri nedir kısmında da bahsettiğimiz gibi bu yapı daha çok ökaryot hücrelerde bulunmaktadır. Bazik aminoasit olan ve arjin- lizin bakımından zengin olan bu yapılar prokaryot hücrelerde de yoktur.

Erkeklerin en temel hormonlarından biri olan Testesteron hormonu! Erkeklerin Toplum Tarafından Tuhaf Bulunan Davranışlarının Sebebi mi? merak ediyorsanız yazımıza mutlaka göz atın…

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.